Alles wat je ziet heeft een VORM. Een stoel heeft een ruimtelijke vorm (3D) en een A4 blad heeft een platte vorm (2D). Een schelp heeft een organische (natuurlijke) vorm terwijl een piramide een geometrische (wiskundige) vorm heeft. Een voorwerp heeft een buitenvorm en kan ook nog een zichtbare binnenvorm hebben.

Een kunstwerk kan bestaan uit een vorm (onderwerp) en een restvorm (overige ruimte). Daarnaast bestaan er open vormen, deze gaan in relatie met hun omgeving of gesloten vormen die zich afsluiten en zwaar aanvoelen.

Basis vormen

We onderscheiden een reeks vormen een beeld uit op te bouwen.

2D of Platte basisvormen

​Dit zijn vormen waarvan je de zijkant niet ziet. De vormen zijn met passer of liniaal te tekenen en bestaan uit 1 kleur.

Dit zijn basisvormen waarvan je ook de zijkant en bovenkant ziet. De vorm is ruimtelijk getekend.

3D of Ruimtelijke basisvormen

Vormen

  • Organische vormen


    Wanneer de vormen zijn afgeleid van natuurlijke vormen; plantaardige, dierlijke en menselijke vormen noem je dit ​organische vormen. Ze lijken op natuurlijke wijze te zijn gegroeid. De vormen zijn vaak rond, vloeiend.

  • Geometrische vormen


    De wiskundige vormen die met een liniaal en passer getekend worden noem je geometrische vormen. Voorbeelden van geometrische vormen zijn: vierkanten, cirkels, rechthoeken ect. Geometrische vormen kunnen ook ruimtelijk zijn; kubus, balk, piramide, etc.

  • Open vormen


    Wanneer je de binnenruimte van een vorm gedeeltelijk of in zijn geheel kan zien spreek je van een open vorm. Je kunt door de vorm heen kijken of in de vorm kijken.

  • Gesloten Vormen


    Bij een gesloten vorm is de vorm dicht en gevuld. Je kunt niet door delen van de vorm heen kijken. Je noemt dit ook wel een massieve vorm. Een vorm kan ook massief lijken, terwijl deze van binnen wel hol is. 

  • Gestileerde vormen


    Een gestileerde of schematische vorm is een vorm die vereenvoudigd is. Details zijn dan weggelaten.

    Je ziet een afbeelding waarin de vrouw op de foto op de rechterhelft in eenvoudige lijnen is getekend. Alle details van haar huid, haar en onderdelen in het gezicht zijn weggelaten. Wat je overhoudt, zijn de basislijnen.

  • Contour


    Een contour geeft de buitenste lijn van een vorm aan.

  • Silhouet


    Een silhouet ontstaat door tegenlicht. Hierbij is alleen de eigenschaduw van een voorwerp of persoon te zien. Details vallen weg.

  • Deformatie, defiguratie of deconstructie


    Bij deformatie, defiguratie of deconstructie zijn de vormen misvormd, vervormd of uit elkaar getrokken. Dit kan op allerlei manieren: door verschuiving, verdraaiing, verkleining, het veranderen van proporties etc. wordt een vorm veranderd.

  • Grillige vorm


    Een grillige vorm is onregelmatig, er is geen patroon te ontdekken.

  • Vorm & restvorm


    De vorm & restvorm horen bij elkaar. Als je de vorm weghaalt, blijft de restvorm over. Kunstenaars gebruiken vaak restvormen in hun kunstwerken. Een groot kunstenaar die hier veel mee werkte was Escher.

  • Vormcontrast


    Bij een vormcontrast zie je een contrast tussen verschillende vormsoorten. Bijvoorbeeld een afbeelding met organische met geometrische vormen, open met gesloten vormen of ronde met hoekige vormen

  • Gestroomlijnde vorm


    Een gestroomlijnde vorm is een vloeiende vorm zonder uitstekende delen.

    ​Bij architectuur en voertuigen zorgt dit voor weinig luchtweerstand.

BONUS MATERIAAL

Kom je graag meer te weten? Lees dan verder. Dit deel wordt niet getoetst.

DE GULDEN SNEDEN

De balans in een kunstwerk of gebouw tussen de verschillende delen van een vorm, of tussen de delen en het geheel van de vorm heeft te maken met de maatverhouding.
​
Een hele bijzondere maatverhouding is de GULDEN SNEDE. Deze maatverhouding vind je overal in de natuur terug, maar wordt ook al eeuwen door veel kunstenaars en architecten toegepast.

Ook de 2/3 verhouding in fotografie steunt op de maatverhouding
van de gulden snede.